ਪਿੰਡ-ਪਿੰਡ ਹਵੇਲੀ–ਮੇਰੀਆਂਨੇ ਗਰੂਬਰ

(ਮੇਰੀਆਂਨੇ ਗਰੂਬਰ ਦੇ ਜਰਮਨ ਨਾਵਲ ਇੰਸ ਸ਼ਲੋਸ ਵਿਚੋਂ )
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਜਿਆਦਾ ਅਸੀਂ  ਤੁਹਾਨੂੰ  ਜਾਣ ਰਹੇ ਹਾਂ , ਓਨਾ ਜਿਆਦਾ ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਲਈ ਪਹੇਲੀ ਬਣਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ । ਦੱਸੋ , ਕੇ . ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਨੁਰੋਧ ਕੀਤਾ , ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਜਿਆਦਾ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ , ਤੁਹਾਡੀ ਮੇਰੇ ਨਾਲ  ਜਾਣ ਪਹਿਚਾਣ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ ? ਮੈਂ ਸਭ ਲਿਖ ਲਵਾਂਗਾ . ਲਿਖ ਲੈਣ ਨਾਲ  ਸ਼ਬਦ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਹੀ ਵਜਨ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ . ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ ਫਿਰ ਅਜਿਹੀ ਕਿਸੇ ਬਕਵਾਸ ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕਰਨਾ  ਜਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ , ਜਿਸਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦਾ ਮਤਲਬ ਉਹ ਨਹੀਂ ਸੀ . ਸਾਫ਼ ਸਾਫ਼ ਲਿਖਿਆ ਹੋਵੇ  ਤਾਂ  ਇਸਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਪ੍ਰਮਾਣ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ .

ਇਹ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਕਰੀ ਤੁਸੀਂ , ਇੱਕ ਅਵਾਜ ਨੇ ਕਿਹਾ . ਨਾਲ ਵਾਲੇ ਕਮਰੇ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ ਤੇ ਅਮਾਲਿਆ ਖੜੀ ਸੀ .
ਕੇ ਖੜਾ  ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਪਤਲੀ , ਰੁੱਖੀ ਜਿਹੀ  ਲੜਕੀ ਦਾ ਝੁਕ ਕੇ ਸਨਮਾਨ  ਕੀਤਾ . ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਯੋਜੇਫ਼ ਕੇ  ਹੈ . ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀ ਪਹਿਲਾਂ ਮਿਲ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ , ਮਗਰ ਮੈਨੂੰ ਕੁੱਝ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਹੈ , ਜਾਂ ਠੀਕ ਠੀਕ  ਦੱਸਾਂ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਧੁੰਦਲੀ ਜਿਹੀ  ਯਾਦ ਹੈ . ਜਦੋਂ ਮੈਨੂੰ ਮੇਰੇ ਚੀਥੜਿਆਂ ਦੇ ਢੇਰ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਪਾਇਆ ਸੀ ਤਾਂ ਆਪ , ਤੁਸੀਂ , ਉਸਨੇ ਭੁੱਲ ਸੁਧਾਰੀ , ਵੀ ਓਥੇ ਸੀ .

ਉਹ  ਜਗਦੀਆਂ ਅੱਖੀਆਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਨਿਰਲੇਪਤਾ ਨਾਲ  ਵੇਖ ਰਹੀ ਸੀ . ਹੁਣ ਤੱਕ ਤਾਂ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਵਾਪਸ ਪਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸੋ , ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਿਖ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸੋ .
ਅਜੇ ਮੈਂ ਇਸ ਤੇ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ , ਸ਼ਾਇਦ ਮੇਰਾ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਇਰਾਦਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ , ਲੇਕਿਨ ਮੈਂ ਉਹ ਸਭ ਕੁੱਝ ਲਿਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਤਾਂ ਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਹੇ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਕੁੱਝ ਹੋਰ  ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ .

ਪਿੰਡ ਵਾਲੇ ਪੜ੍ਹਨਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ , ਅਮਾਲਿਆ ਨੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ . ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਹ ਜਾਣਦੇ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਤਾਂ ਕਰਦੇ ਨਹੀਂ . ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਹ ਇਹ ਕਰਦੇ ਵੀ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ _ ਕਿ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਮਤਲਬ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕੁੱਝ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਕੁੱਝ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ .
ਲੇਕਿਨ ਹਵੇਲੀ ਤੋਂ ਆਏ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੱਕ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ , ਓਲਗਾ ਨੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਕੀਤਾ , ਨਹੀਂ ਕੀ ?
ਅਮਾਲਿਆ ਨੇ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਦੇ ਇਤਰਾਜ਼  ਨੂੰ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵ ਨਾ  ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਹੱਥ ਨਾਲ  ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੋ ਲਿਖਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਸਦਾ ਮਤਲਬ ਵੀ ਬਦਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ . ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਕਿਉਂ ਪੈਂਦੀ . ਉਹ ਚਿੰਤਾਮਗਨ ਬੈਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ , ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਹੁੰਦੀ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਹੁੰਦਾ , ਚਾਹੇ ਮੌਤ ਉਪਰੰਤ  ਪਰਤ ਕੇ  ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਸਮਝ ਸਕਣ ਕਿ ਓਥੇ ਕੀ ਲਿਖਿਆ ਹੈ , ਅਤੇ ਜਾਣ ਸਕਣ ਕਿ ਉਸਦਾ ਮਤਲਬ ਕੀ ਹੈ . ਤੁਸੀਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਝਪਕਣ , ਹੌਕਾ ਭਰਨ  ਅਤੇ  ਮੁਸਕਰਾਉਣ  ਨੂੰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਗਠ ਸਕਦੇ ਹੋ . ਓਥੇ ਸਿਰਫ ਲਿਖਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ _ ਉਸਨੇ ਹੌਕਾ ਲਿਆ . ਤਾਂ ? ਉਹ ਮੁਸਕਰਾਈ . ਤਾਂ ? ਆਹ ਭਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀਨੇ ਵਿੱਚ ਲਫਜਾਂ ਦੀ ਕੁਸ਼ਤੀ , ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਤੀਤੀਕਸ਼ਾ , ਜਿਸ ਨੇ ਹੌਕੇ  ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ , ਚਿਹਰੇ ਤੇ ਮੁਸਕਾਨ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲਾ ਅੰਤਕਰਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ , ਇਹ ਸਭ ਤਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਕਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ .
ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਿਰਫ ਬੋਲਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ , ਕੇ  ਨੇ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ . ਅਤੇ  ਸੱਚਾਈ , ਸੱਚ ਕਹੋ ਤਾਂ , ਇੱਕ ਪਲ ਤੋਂ ਦੂੱਜੇ ਪਲ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਸਕਦੀ ਹੈ . ਮਗਰ ਮੈਂ ਦੂਜੀ ਸੱਚਾਈ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਜਿਸਦੇ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਵਚਨਬਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ , ਅਤੇ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਅਫਵਾਹ ਬਣ ਕੇ ਫੈਲਦੀ ਹੈ . ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹੋਰ  ਕੋਈ ਵਿਕਲਪ ਨਹੀਂ ਹੈ . ਮੈ ਲਿਖ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ .
ਇਹ ਵੀ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਹੈ . ਕਿਸਨੇ ਤਹਾਨੂੰ ਵਚਨਬਧ ਕੀਤਾ ਹੈ ?

ਕੇ  ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਹਿਚਕਿਚਾਇਆ . ਮੈਂ  ਖੁਦ  ਕੇ ਨੂੰ  ਕਿਹਾ . ਕਈ ਵਾਰ ਮੈਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੂਰੋਂ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈ  ਉਸਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨਾ  ਹੈ . ਮਗਰ ਇਹ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ . ਉਹ ਰੁਕ ਜਾਂਦਾ . ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ ਇਹ . ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨ  ਨੂੰ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ ਹੈ . ਕੰਬਣਾ ਕੰਬਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਡਰਾਉਣਾ ਡਰਾਉਣਾ  ਹੈ , ਜੋ ਘਿਰਣਤ ਅਤੇ  ਡਰਉਪਜਾਊ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਘਿਰਣਤ ਅਤੇ ਡਰਉਪਜਾਊ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ . ਕੋਈ ਵੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ ਬਦਲ ਸਕਦਾ , ਮਗਰ ਮੈ ਇਸਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਣਾ ਹੈ .

ਅਮਾਲਿਆ ਆਤਿਸ਼ਦਾਨ ਦੇ ਕੋਲ ਪਈ  ਬੈਂਚ ਵੱਲ ਵਧੀ . ਇੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਬੈਠਦੇ ਸੋ  ਅਤੇ ਓਲਗਾ ਨਾਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਸੋ . ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ ਕੀ ਕੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਸੋ  ਤੁਸੀਂ . ਲੇਕਿਨ ਮੈਂ ਜਾਣਦੀ ਹਾਂ ਕਿ ਉਸਨੇ ਤੈਨੂੰ ਸਾਡੇ ਤਮਾਮ ਦੁੱਖ ਦਰਦਾਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ  ਦਿੱਤਾ ਸੀ . ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਾਡਾ ਸਤਿਆਨਾਸ ਕਰੋਗਾ . ਅਤੇ ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮੇਰੀ ਰਾਏ ਵੀ ਪਿੰਡ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ  ਮਿਲਦੀ ਹੈ . ਤੁਸੀਂ ਸਾਡੇ ਕੋਲੋਂ  ਸਭ ਕੁੱਝ ਨਿਕਲਵਾਇਆ ਤਾਂ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਹੋਵੇ , ਹਵੇਲੀ ਦੇ ਅਫਸਰਾਂ ਲਈ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪੈਕੇਟ , ਤਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕ੍ਰਿਪਾ ਪਾਤਰ ਬਣੋ , ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਰਿਸ਼ਵਤਖੋਰ ਹੈ , ਲੇਕਿਨ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਸਮਤ ਬੁਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਸਾਡੀ ਚੰਗੀ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਚੱਲੀ ਗਈ . ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਕਿ ਓਲਗਾ ਤੈਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਸਭ ਸੁਣਾਏ ਤਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਅਫਸਰਾਂ ਲਈ ਬਣਾਏ ਪੈਕੇਟ ਦੀ ਰੱਸੀ ਤੇ ਗੱਠ ਦੇ ਸਕੋ . ਤੁਸੀਂ ਕੋਈ ਰਿਕਾਰਡ ਨਹੀਂ ਰੱਖੋਗੇ , ਸਾਡੀ ਜਿੰਦਗੀ ਦਾ ਨਹੀਂ . ਚਲੇ ਜਾਓ ਇੱਥੇ ਤੋਂ , ਜਾਓ , ਜਾਓ , ਜਾਓ . ਮੈਂ   ਹਵੇਲੀ ਨਾਲੋਂ ਆਪਣਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਨਹੀਂ ਤੋੜਿਆ  ਅਤੇ ਪਰਵਾਰ ਨੂੰ ਦੁਖਾਂ ਦੇ ਬੋਝ ਥੱਲੇ ਦੱਬ  ਰੱਖਿਆ ਹੈ , ਜਿਨੂੰ ਉਹ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਢੋ ਰਹੀ ਹੈ , ਤਾਂ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਆਏ , ਸਾਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹੇ , ਜਿਸਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਹਵੇਲੀ ਦੇ ਰਸਤੇ ਨੂੰ ਛਡ ਕੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ . ਹੋਰ ਤੁਹਾਡਾ ਭਰਾ ਕੀ ਕਰਦਾ ਹੈ , ਕੇ  ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ , ਬਾਰਨਾਬਾਸ ਵੀ ਤਾਂ ਹਵੇਲੀ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ .

ਬੱਚਾ ਬੇਚਾਰਾ , ਅਮਾਲਿਆ ਨੇ ਹੌਕਾ ਭਰਿਆ  ਅਤੇ ਕਿੰਨਾ ਖੁਸ਼ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਕਿ ਉਹ ਇਹ ਕਰਦਾ ਹੈ . ਅਸੀ ਸਭ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ ਇਸ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ . ਹਵੇਲੀ ਨਾਲ  ਸਾਡਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗਾ ਨਹੀਂ ਹੈ . ਤੁਸੀਂ ਬਾਰਨਾਬਾਸ ਨਾਲ  ਦੋਸਤੀ ਸਿਰਫ ਇਸ ਲਈ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਹਵੇਲੀ ਦਾ ਹਰਕਾਰਾ ਹੈ . ਤੁਸੀਂ ਸੋਚਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਹ ਤੁਹਾਡੀ ਮੰਗ ਦਾ ਜਵਾਬ ਲੈ ਕੇ ਆਏਗਾ ਅਤੇ  ਤੁਹਾਡਾ ਉਧਾਰ ਕਰੇਗਾ .

ਉਧਾਰ ? ਤਹਾਨੂੰ ਕੀ ਮੈਂ ਸਵਰਗ ਦੀਆਂ  ਉਹ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਾਵਾਂ  ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਈਆਂ  ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ , ਤਾਂਕਿ ਉਹ ਉਹ ਕਰਨ  ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹੋਣ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ  ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ? ਮਛਲੀਆਂ , ਪੰਛੀਆਂ , ਫੁੱਲਾਂ , ਸੁਗੰਧਾਂ ਅਤੇ ਗਾਣਵਾਜੇ  ਦੀ ਇੱਕ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ , ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਹ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰ ਤੋੜਦੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਰਾਤਾਂ ਨੂੰ ਛੋਟੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕੋਠੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੌਂਦੇ ਹੋਣ . ਬਾਹਰ ਚਾਹੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਖੁੱਲ੍ਹਮ  ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਅਸਮਾਨ ਹੋਵੇ , ਲੇਕਿਨ ਅਸੀ ਉਸਨੂੰ ਸਹਿਣ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਾਂਗੇ . ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਹਰ ਆਦਮੀ ਤੁਹਾਡੇ ਭਰਾ ਦੀ  ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਉਸ ਹਰਕਾਰੇ ਦੀ ਦੋਸਤੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਜੋ ਸੁਨੇਹਾ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦਾ ਸੀ , ਜਿਹਨਾਂ  ਨੂੰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜੋ ਸਮਝਣ ਲਈ ਭੇਜੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ ਸਨ . ਜਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੂੰ ਹਵੇਲੀ ਦਾ ਰਸਤਾ ਪਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਦੂਸਰਿਆਂ ਨੂੰ ਰਸਤਾ ਵਿਖਾ ਸਕਦਾ ਸੀ . ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੈ . ਓਥੇ ਕਿਵੇਂ ਅੱਪੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ , ਇਹ ਮੈਂ ਕਦੋਂ ਤੋਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ . ਮੈਂ  ਮਾਸਟਰ ਨੂੰ ਇਹ ਸਮਝਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ , ਉਸਨੇ ਮੇਰੇ ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ . ਰਸਤਾ ਸਿੱਧਾ ਹੈ , ਇੱਕ ਦਮ ਸਿੱਧਾ , ਚਾਹੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਮੋੜ ਆਵਾਜਾਂ ਪਹਾੜ ਅਤੇ  ਘਾਟੀਆਂ ਪਾਰ ਕਰਨੀਆਂ ਪੈਣ . ਰਸਤਾ ਦਿਸ਼ਾ ਜਾਣਦਾ ਹੈ , ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਲਕਸ਼ ਢਾਹਾਂਕਿਤ ਹੈ . ਅੱਗੇ ਬੋਲਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ ਡੂੰਘਾ ਸਾਹ ਲਿਆ . ਜਿੱਥੇ ਤੱਕ ਜਵਾਬਾਂ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੈ , ਉਹ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਕਿਸੇ ਤੀਸਰੇ ਦੇ ਜਰਿਏ ਨਹੀਂ ਆ ਸਕਦੇ , ਉਹ ਖੁਸ਼ਾਮਦ ਨਹੀਂ ਮੰਗਦੇ , ਕਿਉਂਕਿ ਖੁਸ਼ਾਮਦ ਝੂਠ ਹੈ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਵਤ ਦੇ ਜਰੀਏ ਜੋ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਉਹ ਧੋਖਾ ਹੈ . ਜਵਾਬ ਚਿਹਰਾ ਵੇਖ ਕੇ  ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ .

ਕੇ  ਨੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ਦਵਾਰ ਤੱਕ ਗਿਆ ਅਤੇ  ਉਸਨੂੰ ਖੋਲ ਦਿੱਤਾ . ਦਿਨ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਇੱਕ ਚੁੰਧਿਆਉਣ ਵਾਲੀ ਲਕੀਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਈ . ਔਹ ਰਹੀ ! ਬਾਂਹ ਨੂੰ ਲੰਬਾ ਕਰਕੇ ਉਸਨੇ ਬਾਹਰ ਹਵੇਲੀ   ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ .
ਓਥੇ ਸੀ ਉਹ , ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪਹਾੜੀ ਅਤੇ  ਉਸਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਿਰਫ ਰੋਸ਼ਨੀ ਖੜੀ ਸੀ , ਰੋਸ਼ਨੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ  ਕਿਰਨਾਂ ਖਿੰਡਾਉਂਦਾ , ਆਕਰਮਣਸ਼ੀਲ ਮਨੋਰਮਤਾ ਵਿੱਚ ਦਿਨ .
ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਬਰਫ ਗਿਰੇਗੀ , ਬਾਰਨਾਬਾਸ ਨੇ ਕਿਹਾ , ਲੇਕਿਨ ਹੁਣ ਖੁੱਲੀ ਧੁੱਪ ਨਿਕਲ ਆਈ ਹੈ .
ਅਤੇ ਬਰਫ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਪਏਗ਼ੀ , ਕੇ  ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ . ਉਸਨੇ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆ ਦੁਬਾਰਾ ਫੇਰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ .

ਅਮਾਲਿਆ ਆਤਿਸ਼ਦਾਨ ਦੇ ਕੋਲ ਪਈ ਬੈਂਚ ਤੇ ਬੈਠ ਗਈ . ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਛਾਏ ਹਨੇਰੇ  ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਪਹਿਚਾਣ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ . ਜਦੋਂ ਰਸਤਾ ਸਾਫ਼ ਸਾਫ਼ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੈ , ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਫਿਰ ਚਲੇ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ ਉਸ ਤੇ , ਜਾਂ ਉਸਨੂੰ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿਣ ਦੇ ਕੇ ਕਿਤੇ ਹੋਰ . ਤੇ ਨਹੀਂ , ਤੁਸੀਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋ , ਤਹਾਨੂੰ ਰਸਤਾ ਪਤਾ ਹੈ , ਸ਼ਾਇਦ ਸਚਮੁੱਚ ਪਤਾ ਹੈ ਤਹਾਨੂੰ , ਮੈਂ ਇਸ ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ  ਚਾਹੁੰਦੀ , ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਨਹੀਂ . ਤੁਸੀਂ ਹੋਰ ਵੀ ਕਿਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ , ਬਸ ਠਹਿਰੇ ਹੋ ਤੁਸੀਂ , ਅਤੇ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਕਿ ਕਿਉਂ .
ਇਸ ਕਾਰਨ ਤੈਨੂੰ ਡਰ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ ? ਕੇ  ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਕਮਰੇ ਦੇ ਹਨੇਰੇ  ਵਿੱਚ ਖੋਹ ਜਾਂਦੀ ਹੈ . ਇੱਕ ਵਿਸਥਾਰ ਸੀ ਉਸ ਵਿੱਚ , ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਨਿਸਫਲਤਾ ਦੀ ਭਵਿੱਖਵਾਣੀ , ਜਿਸਦਾ ਉਹ ਇੱਕ ਅੰਗ ਬਣਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ . ਇਹ ਮਨੁੱਖ ਇੱਥੇ  ਖੁਸ਼ ਹਨ . ਇਹ ਧੁੰਦਲਕੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੈ , ਜੋ ਨਜ਼ਰ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ ਉਸੇ ਵਿੱਚ ਮਹਫੂਜ , ਲੇਕਿਨ ਜੋ ਹੁਣ ਵੀ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ _ ਇੱਥੇ ਹਾਂ ਮੈਂ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਦੁੱਖ ਸਹਿਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹੋ ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਪਾਓਗੇ . ਲੇਕਿਨ ਉਹ ਇੱਥੇ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਸੀ . ਪੀੜ ਹੋਣ ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਚੀਖ ਸਕਦਾ ਹੈ , ਚਿੰਤਾ ਹੋਣ ਤੇ ਰੋ ਸਕਦਾ ਹੈ , ਲੇਕਿਨ ਤੱਦ ਕੀ ਰਹਿ ਜਾਵੇਗਾ ਜਦੋਂ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਉਹ ਖੋਹ ਗਿਆ ਹੈ ? ਅਮਾਲਿਆ ਉਸਨੂੰ ਠੀਕ ਸਲਾਹ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਚਲਾ ਜਾਵੇ , ਲੇਕਿਨ ਕੋਈ ਕਿੱਤੇ ਵੀ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ .

ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਡਰਨ ਦੀ ਕੋਈ ਜਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ , ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ . ਗੱਲ ਮੇਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ . ਮੇਰਾ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲੋਂ  ਮੇਰੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਪੁੱਛਣਾ ਹਵੇਲੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ , ਜਿਨੂੰ ਮੈਂ  ਪੂਰਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ . ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਨੂੰ ਹੁਣ ਮੇਰੀਆਂ  ਯਾਦਾਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਪੁੱਛਣ ਦਾ ਅਵਸਰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ . ਸਾਡਾ ਸਭ ਦਾ ਕਦੇ ਕਿਤੇ ਘਰ ਹੁੰਦਾ ਸੀ . ਉਹ ਕਦੋਂ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਕਿਉਂ ? ਜਿੱਥੇ ਤੱਕ ਮੇਰਾ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਹੈ ਮਾਮਲਾ ਸਾਫ਼ ਹੈ . ਇਹ ਮੇਰੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਹੋਇਆ , ਅਮਾਲਿਆ ਨੇ ਕਿਹਾ . ਇੱਕ ਅਫਸਰ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਮੈਨੂੰ ਡਾਕ ਬੰਗਲੇ ਵਿੱਚ ਬੁਲਾਇਆ ਸੀ , ਜਿੱਥੇ ਉੱਚੇ  ਅਫਸਰ ਤੱਦ ਰਾਤ ਗੁਜ਼ਾਰਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ , ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ  ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮਾਮਲਾ ਨਿਪਟਾਉਣਾ  ਹੁੰਦਾ ਸੀ , ਅਤੇ ਕਦੇ ਕਦੇ ਐਸ਼ੋ ਇਸਰਤ ਲਈ ਵੀ . ਪਿੰਡ ਵਾਲੇ ਉਸ ਬੰਗਲੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਵੜ ਸਕਦੇ , ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਕਿਸੇ ਤੇ ਖਾਸ ਕਿਰਪਾ ਨਾ ਹੋਵੇ . ਉਸਦੀ ਅਵਾਜ ਵਿੱਚ ਕੁੜਤਨ ਸੀ . ਹਾਂ , ਮਾਲਿਕਾਂ ਦਾ ਅਕੇਵਾਂ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਜਾਣਾ ਖਾਸ ਹੋਣਾ ਕਹਾਂਦਾ ਹੈ , ਜੋ ਅਰੁਚੀ ਨਾਲ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਪਿਆਰ ਦੇ ਪਰਵਾਨ ਨਹੀਂ ਚੜਦਾ . ਮਾਲਿਕ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦਾ ਜਿਆਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਿਆਦਾ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਆਉਂਦੇ ਹਾਂ . ਲੇਕਿਨ ਇਸ ਸਨਮਾਨ ਲਈ ਮੈਂ  ਕਾਸਿਦ ਦਾ ਅਹਿਸਾਨ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ , ਸਗੋਂ ਉਸ ਪੱਤਰ ਦੇ , ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕਰਨ  ਵਾਲਾ ਸੀ , ਪੁਰਜੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ , ਅਤੇ ਉਸ ਆਦਮੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਮੈਂ  ਉਹ ਪੁਰਜੇ ਫ਼ੇਂਕ ਮਾਰੇ , ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਆਇਆ ਸੀ . ਸਾਡੀ ਦੁਰਦਸ਼ਾ ਦਾ ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ .
ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੇ  ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਾਂ ਅਮਾਲਿਆ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰਦਾ ਰਿਹਾ ਉਸਦੇ ਉੱਚੇ  ਪੂਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ , ਉਸਦੀ ਸਿਲਖੜੀ ਤਵਚਾ ਵਾਲੇ ਵਾਲੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ , ਉਸਦੇ ਪਤਲੇ ਹੱਥਾਂ ਨੂੰ , ਜੋ ਓਲਗਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ , ਸਗੋਂ ਇੱਕਦਮ ਸ਼ਾਂਤ ਉਸਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਪਏ ਸਨ , ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਉਸ ਉਪਕਰਨ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਮਸਤਸ਼ਕ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੋਵੇ , ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਪੱਤਰ ਪਾੜਿਆ ਸੀ , ਇੱਕ ਸੱਚ , ਕਿ ਇਹ ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਸਨ ਅਤੇ ਹੁਣ ਵੀ ਹਨ . ਉਧਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਉਸਦੀ ਅਧੂਰੀ ਆਸ ਦੇ ਆਰ ਪਾਰ ਵੇਖਣਾ ਔਖਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਸੀ , ਉਹੀ ਉਧਾਰ , ਜਿਸਦਾ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪਾਤਰ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦੀ ਸੀ , ਉਸਨੇ ਸੋਚਿਆ . ਉਸਦਾ ਜ਼ਾਹਰ ਡਰ ਵੀ ਸੌਖ ਨਾਲ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ : ਕਿ ਚਾਹੇ ਕਿੰਨੀਆਂ ਹੀ ਘੱਟ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ  ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਣ , ਉਸਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਹਵੇਲੀ ਦਾ ਕ੍ਰਿਪਾਪਾਤਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ  ਅੰਤਮ ਅਵਸਰ ਦਾ ਉਹ ਇੱਕ ਮਾਧਿਅਮ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ . ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਸੋਚਿਆ , ਇਹ ਗੱਲ ਹੋਰਾਂ ਤੇ ਵੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ , ਸਿਰਫ ਅਮਾਲਿਆ ਤੇ ਨਹੀਂ . ਉਸਦੇ ਅੰਦਰ ਵੀ ਉਹੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਉਸਨੂੰ ਕਚੋਟ ਰਿਹਾ ਸੀ , ਜਿਸਨੂੰ ਨਾਲ ਲਈਂ ਉਹ ਇੱਕ ਦਿਨ ਹੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ , ਉਹੀ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ , ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਦੌੜਾ   ਰਹੀ ਸੀ , ਇੱਕ ਅਜਨਬੀ ਜਗ੍ਹਾ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਵੱਲ . ਲੇਕਿਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਦੂਰ ਦੂਰ ਤੱਕ ਫੈਲੇ ਹੋਏ  ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਤਰਸਾਤੀ ਮਨੋਰਮਤਾ ਅਤੇ ਘਿਨਾਉਣੀ  ਨਿਰਲਿਪਤਤਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਨਿਸਫਲਤਾ ਦਾ ਅਕਸ ਮਿਲ ਗਿਆ ਸੀ , ਉਥੇ ਹੀ ਅਮਾਲਿਆ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ , ਜੋ ਕਦੇ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲੀ ਸੀ , ਸਭ ਇੱਕ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ : ਐਸੇ ਨਹੀਂ , ਵੈਸੇ  ਨਹੀਂ . ਵਾਕ ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਸੀ , ਅਟਲ ਅਤੇ ਸੰਘਣਾ .

ਨਹੀਂ , ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ . ਤੁਹਾਡੀ  ਦੁਰਦਸ਼ਾ ਕੁਝ ਦੂਜੀ ਹੈ . ਤੁਸੀਂ ਹਵੇਲੀ ਤੋਂ ਕਿਨਾਰਾ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ , ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ  ਹਵੇਲੀ ਵਿੱਚ ਭਰੋਸਾ ਹੈ , ਜੋ ਕਿ ਹੋਰ ਸਭ ਨੂੰ ਵੀ ਹੈ , ਉਸੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ  ਨਿਰਾਸ਼ ਢੰਗ ਨਾਲ . ਸਿਰਫ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਜਾਣਦੇ  ਹੋ , ਜਿਸਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਹਵੇਲੀ ਦੀ ਆਸ ਰੱਖਦੇ ਹੋ , ਉਸਦੇ ਸੇਵਕ ਹੋ . ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਲੋਕ ਸਵੇਰੇ ਸਵੇਰੇ ਜਾਗਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਚਾਰ ਹਵੇਲੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ , ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਤਮ ਵਿਚਾਰ ਵੀ . ਸ਼ਾਇਦ ਰਾਤ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਲੋਕ ਸਪਨੇ ਵੀ ਉਸੇ ਦੇ ਲੈਂਦੇ ਹੋ .ਤੁਸੀਂ ਸੋਚਦੇ ਹੋ ਕਿ ਓਥੇ ਕੋਈ ਅਜਿਹਾ ਹੈ , ਜਿਸਦੇ ਕੋਲ ਸੱਚ ਹੈ , ਇੰਜ ਹੀ ਜਿਵੇਂ ਸਭ ਦੇ ਨਾਲ ਜਨਮ ਲੈਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਜੀਵਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਸਭ ਦੇ ਕੋਲ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਜੀਵਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ , ਉਸਤੋਂ ਵੀ ਜਿਆਦਾ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਸੱਚ ਹੈ . ਕਿਉਂਕਿ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਦੋਂ ਤੋਂ ਹਵੇਲੀ ਦੇ ਕੋਲ ਗਹਿਣੇ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ ਹੈ , ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਉਡੀਕ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ , ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਉਂਮੀਦ ਵਿੱਚ , ਜੋ ਨਿਰਰਥਕ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਸ਼ੱਕੀ ਤਾਂ ਹੈ ਹੀ . ਤੁਸੀਂ , ਅਮਾਲਿਆ , ਹਵੇਲੀ ਦੀ ਖਿਲਾਫਤ ਇਸ ਲਈ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉਸਦੀ ਈਮਾਨਦਾਰੀ , ਜਨ ਕਲਿਆਣ ਦੀ ਭਾਵਨਾ , ਹਮਦਰਦੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੀ ਹੋ , ਤੁਸੀਂ ਉਸਦਾ ਮਿਹਰਬਾਨੀ ਪਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੋ ਅਤੇ ਉਸ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੋ , ਜੋ ਹੈ ਹੀ ਨਹੀਂ . ਹਵੇਲੀ ਪ੍ਰੇਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ . ਹਵੇਲੀ ਮਿਹਰਬਾਨੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ , ਉਸਨੂੰ ਪਿੰਡ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨਾਲ ਕੋਈ ਹਮਦਰਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ , ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਇਸ ਈਮਾਨਦਾਰੀ ਤੋਂ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾਦੇਣਾ , ਜਿਸਦੀ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਆਸ਼ਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋ , ਜਿਵੇਂ ਉਦਾਹਰਣ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਦਾ ਠੀਕ ਮਿਹਨਤਾਨਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਵਚਨ ਨਿਭਾਇਆ ਜਾਵੇ , ਇਤਆਦਿ . ਉਸਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਇਕਰਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ , ਚਾਹੇ ਉਹ ਕਹਿ ਕੇ  ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਕਹੇ . ਲੇਕਿਨ ਅਜਿਹਾ ਕੋਈ ਇਕਰਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜੋ ਸੱਤਾ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਕਰੇ ਕੀ ਉਹ ਕਮਜ਼ੋਰ ਦੀ ਮਦਦ ਨੂੰ ਦੌੜੀ ਆਏ , ਮਨੁੱਖਮਨੁੱਖ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰੇ .

ਹਵੇਲੀ ਦੇ ਨਾਲ ਅਜਿਹਾ ਕੋਈ ਇਕਰਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ , ਜਿਸਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਖੋਹਣ ਦਾ ਬਦਲਾ ਚੁਕਾਇਆ ਜਾਵੇ . ਅਖੀਰ ਪਿੰਡ ਹਵੇਲੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਨਹੀਂ . ਸਗੋਂ ਮਾਮਲਾ ਕੁੱਝ ਵਿਪਰੀਤ ਹੈ . ਹਾਲਾਂਕਿ ਹਵੇਲੀ ਨੇ ਕਦੋਂ ਤੋਂ ਤੁਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਜੀਵਨ ਜੀਣ ਲਈ ਛਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਓਥੇ ਉੱਤੇ _ ਕੇ ਨੇ ਖਿੜਕੀ  ਦੇ ਬਾਹਰ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ _ ਕਿਸੇ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਨਹੀਂ ਹੈ , ਇਸ ਲਈ ਹਵੇਲੀ ਪਿੰਡ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ , ਉਸਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਬੇਕਾਰ ਦੀ ਆਗਿਆਕਾਰਿਤਾ ਤੇ ਨਿਰਭਰ , ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸਭ ਸੁਤੰਤਰ ਹਨ , ਚਾਹੇ ਇੱਕ ਘਿਨਾਉਣੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੁਤੰਤਰ ਹਨ , ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਉਹ ਘਿਨਾਉਣੇਪਣ ਤੇ ਪਰਦਾ ਪਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ . ਅੰਤ ਹੁੰਦਾ ਕੀ ਹੈ ਕਿ ਪਿੰਡ ਵਾਲੇ ਆਪ ਇਹਨਾਂ  ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ , ਜੋ ਫਿਰ ਹਵੇਲੀ ਤੋਂ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੋਲ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹੈ . ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ , ਅਭਿਮਾਨੀ ਅਮਾਲਿਆ , ਇਸ ਖੇਲ ਵਿੱਚ ਉਹੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਹੋ , ਜਿਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਨਕਾਰ ਰਹੇ ਹੋ . ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੁਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਨਕਾਰਦੇ  ਹੋ , ਓਨਾ ਹੀ ਜਿਆਦਾ ਤੁਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ  ਹੋ , ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਹਾਸਿਆਸਪਦਤਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ , ਇੱਕ ਹਊਮੈ ਮਹਾਨਤਾ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਫਸੀ .
ਅਮਾਲਿਆ ਮੂੰਹ ਟੱਡੀ ਉਸਨੂੰ ਸੁਣ ਰਹੀ ਸੀ . ਕੀ ਸਮਝਦੇ ਹੋ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਤੁਸੀ ਨੂੰ , ਅਖੀਰ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ . ਤੁਸੀਂ ਸਮਝਦੇ ਹੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਹਵੇਲੀ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋ , ਕਿਉਂਕਿ ਕਿਸੇ ਨੇ ਤਹਾਨੂੰ ਉਸਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਹੈ . ਤੁਸੀਂ ਸਮਝਦੇ ਹੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋ , ਮੈਨੂੰ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਪਰੀਸਥਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਉਂਕਿ ਓਲਗਾ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਸਾਡੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਹੈ . ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ ਕਿ ਕੀ , ਕੁੱਝ ਨਾ ਕੁੱਝ ਤਾਂ ਹੋਵੇਂਗਾ , ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਲੇਕਿਨ ਸੱਚ ਵੀ ਨਹੀਂ . ਤੁਸੀਂ ਸਮਝਦੇ ਹੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਜਾਣਦੇ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ ਹੋ . ਕਿੱਥੇ ਸੋ ਤੁਸੀਂ ਜਦੋਂ ਹਵੇਲੀ ਬਣੀ ਸੀ , ਅਤੇ ਉਸਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ , ਜਦੋਂ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲ ਉੱਗੇ ਸਨ . ਕਿੱਥੇ ਸੋ ਤੁਸੀਂ ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਸ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ  ਕਿਰਨਾਂ ਬਿਖੇਰੀਆਂ ਸਨ , ਅਤੇ  ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਖੇਤੀ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ . ਕਿੱਥੇ ਸੋ ਤੁਸੀਂ , ਅਜਨਬੀ , ਜਦੋਂ ਜੀਵਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ ?
ਕਿਤੇ ਨਹੀਂ . ਕੇ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ . ਕਿਤੇ ਨਹੀਂ , ਅਸੀ ਸਭ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ .
ਕੀ ਚਾਹੁੰਦੇ  ਹੋ ਫਿਰ ਤੁਸੀਂ , ਅਮਾਲਿਆ ਨੇ ਪੁਛਿਆ .
ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਪੁਰਾਣੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਅੰਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ , ਉਸਨੇ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋਕੇ ਆਪ ਮੁਹਾਰੇ ਸੋਚਿਆ . ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪੁਰਾਣੀ ਦੁਨੀਆਂ  ਖਤਮ ਕਰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤਾਂਕਿ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਜਨਮ ਲਵੇ . ਮੈਂ , ਇੱਕ ਅਪੰਗ ਜੀਵ , ਡਰ ਅਤੇ  ਉਦਾਸੀਨਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਰਧ ਜਨਮਿਆ , ਪਹਿਲਾਂ ਜੇਤੂ , ਅੰਤਮ . ਅਤੇ ਇਸ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੋਂ ਉਪਜੀ ਜੁਗੁਪਸਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕੁੱਝ ਪਲ ਲਈ ਖਾਮੋਸ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ .
ਮੈਂ ਆਰੰਭ ਨੂੰ ਖੋਜਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ , ਉਹ ਬੁਦਬੁਦਾਇਆ , ਜਿੱਥੋਂ ਸਭ ਅਰੰਭ ਹੋਇਆ ਸੀ , ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਵੇਖਣਾ ਹੋਰ ਇੰਤਜਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ . ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਨਸਾਨ ਇੰਤਜਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿੰਦਗੀ ਗੁਜ਼ਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ , ਬਸ ਇੰਜ ਹੀ ਜਿਵੇਂ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ ਤੇ ਆਇਆ ਹੋ , ਪਹਿਲਾ ਡੰਡਾ  ਪਹਿਲਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ , ਪਰ ਇੱਥੇ ਸਾਡਾ ਪਹਿਲਾ ਡੰਡਾ  ਹੈ .
ਜੋ ਕਹਾਣੀ ਤੁਸੀਂ ਲਿਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗੀ ?

ਇੱਕ ਦਿਨ ਇੱਕ ਅਜਨਬੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ . ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਆਉਂਦਾ ਹੈ , ਵਰਨਾ ਉਹ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਛੁਪ ਜਾਂਦਾ ਜਾਂ ਉਸ ਪੁੱਲ ਦੇ ਹੇਠਾਂ , ਜਿਸ ਉਪਰੋਂ ਦੀ ਪਿੰਡ ਅੱਪੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਹ ਥੱਕਿਆ ਹਾਰਿਆ ਅਤੇ  ਭੁੱਖਾ ਪੁੱਜਦਾ ਹੈ ਲੋਕ ਉਸਨੂੰ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਵੇਖਦੇ ਹਨ . ਲੋਕ ਉਸਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਪ੍ਰਵਾਨ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ . ਲੋਕ ਉਸਨੂੰ ਰਹਿਣ ਲਈ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਜਗ੍ਹਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਲੇਕਿਨ ਨਾਲ ਹੀ ਨਰਾਜ ਵੀ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਜਿੰਦਾ ਕਿਉਂ ਹੈ . ਲੋਕ ਉਸ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ ਲੇਕਿਨ ਕਹਿੰਦੇ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ . ਉਸਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਗੁੰਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ , ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਕਦੇ ਨਾ ਕਿਤੋਂ  ਆਇਆ ਹੋਵੇ ਨਾ ਕਿਤੇ ਗਿਆ ਹੋ . ਉਹ ਹੈ ਹੀ ਨਹੀਂ . ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਿਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ , ਜਿਵੇਂ ਬਲੈਕਬੋਰਡ ਤੇ ਲਿਖੀ ਇਬਾਰਤ , ਜਿਨੂੰ ਮਾਸਟਰ ਸਕੂਲ ਦਾ ਘੰਟਾ ਖਤਮ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਪੂੰਝ ਦਿੰਦਾ ਹੈ . ਅਤੇ ਤੱਦ ਇੱਕ ਦਿਨ ਅਚਾਨਕ , ਲੋਕ ਉਸਨੂੰ ਮਰਣਾਸੰਨ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪਾਂਦੇ ਹਨ , ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਨੇ  ਉਸਨੂੰ , ਇੱਕ ਕੂੜੇ ਦੇ ਢੇਰ ਜਿਹੇ  ਇੱਕ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ .

ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਚੰਗੀ ਨਹੀਂ ਹੈ .
ਨਹੀਂ , ਕੇ , ਨੇ ਸਹਿਮਤੀ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ . ਅਤੇ ਸ਼ਾਇਦ ਉਹ ਗਲਤ ਵੀ ਹੈ . ਸ਼ਾਇਦ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਡਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ , ਅਤੇ ਜੋ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ , ਉਸਦਾ ਅਂਦਾਜਾ ਵੀ ਹੈ ਉਸਨੂੰ , ਲੇਕਿਨ ਉਹ ਆਉਂਦਾ ਹੈ , ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਦੇ ਕੋਲ ਕੋਈ ਰਸਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ , ਕਿਉਂਕਿ ਸੜਕ ਉਸਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਨਹੀਂ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੀ , ਅਤੇ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੂੰ ਹੋਰ  ਕਿਤੇ ਰਹਿਣ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਈ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਸੀ .

ਅੱਛਾ , ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ , ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਵੀ ਬਿਹਤਰ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੀ . ਮਤਲਬ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਕਹਾਣੀ ਕਿਵੇਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ . ਸ਼ਾਇਦ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਉਹ ਅੱਗੇ ਕਿਵੇਂ ਵਧਦੀ  ਹੈ ?
ਉਹ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਵਧਦੀ . ਉਹ ਨਿਰੰਤਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਉਂਦੀ ਹੈ .

ਅਨੁਵਾਦਕ : ਅਮ੍ਰਿਤ  ਮਹਿਤਾ

Marianne Gruber : Born in Vienna in 1944 , where she is now living as a writer of novels , stories ; also as the President of Austrian Literary Society . Study of music in the University of Vienna , after which study of Medicine and Psychology . Accomplished pianist . Honored with many literary prizes , the recent one being the Gold Medal of the City of Vienna . Writings often broadcast from radio and has been included in many anthologies . Gaon Gaon Haveli has been taken from her novel Ins Schloss published in 2004 .

Advertisements

About Satdeep ਸਤਦੀਪ ستدیپ

To the world you may be just one person, but to one person you may be the world. Brandi Snyder
This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s