ਵਿਵੇਕਾਨੰਦ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਭਾਸ਼ਣ -ਇੱਕ

(ਧਰਮ ਮਹਾਸਭਾ :  ਸਵਾਗਤ ਭਾਸ਼ਣ ਦਾ ਉੱਤਰ )

ਅਮਰੀਕਾ ਵਾਸੀ ਭੈਣੋ ਅਤੇ ਭਰਾਵੋ ,
ਤੁਸੀਂ ਜਿਸ ਸੁਹਿਰਦਤਾ ਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ ਹੈ , ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਆਭਾਰ ਜ਼ਾਹਰ ਕਰਨ ਨਮਿਤ ਖੜੇ ਹੁੰਦੇ ਸਮੇਂ  ਮੇਰਾ ਹਿਰਦਾ ਅਕਥਨੀ ਹਰਸ਼ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ । ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸੰਨਿਆਸੀਆਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ  ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਪਰੰਪਰਾ ਵਲੋਂ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਧੰਨਵਾਦ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ ;  ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਵਲੋਂ ਧੰਨਵਾਦ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ ;  ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ  ਸੰਪ੍ਰਦਾਵਾਂ  ਅਤੇ ਮਤਾਂ  ਦੇ ਕੋਟਿ ਕੋਟਿ ਹਿੰਦੁਆਂ ਵਲੋਂ ਵੀ ਧੰਨਵਾਦ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ ।

ਮੈਂ ਇਸ ਰੰਗ ਮੰਚ  ਤੋਂ ਬੋਲਣਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਵਕਤਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵੀ ਧੰਨਵਾਦ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ,  ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਧਰਮਾਂ  ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀਆਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ  ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਿਆ  ਕਿ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਦੇਸ਼ਾਂ  ਦੇ ਇਹ ਲੋਕ ਸਹਿਨਸ਼ੀਲਤਾ ਦਾ ਭਾਵ ਵਿਵਿਧ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਾਉਣ  ਦੇ ਗੌਰਵ ਦਾ ਦਾਵਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ  ।  ਮੈਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਧਰਮ ਦਾ ਅਨੁਆਈ  ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਗਰਵ  ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ,  ਜਿਸਨੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਸਹਿਨਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਸਰਵਭੌਮ ਸਵੀਕ੍ਰਿਤੀ  ,  ਦੋਨਾਂ ਦੀ ਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਹੈ  ।  ਅਸੀਂ  ਲੋਕ ਸਭ ਧਰਮਾਂ  ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਕੇਵਲ ਸਹਿਨਸ਼ੀਲਤਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ,  ਬਲਕਿ ਕੁਲ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਸੱਚਾ ਮੰਨ  ਕੇ  ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ  ।  ਮੈਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਵਿਅਕਤੀ ਹੋਣ ਦਾ ਮਾਣ ਹੈ ,  ਜਿਸਨੇ  ਇਸ ਧਰਤੀ  ਦੇ ਕੁਲ ਧਰਮਾਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ਾਂ  ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਰਣਾਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ।  ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਗਰਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ  ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਯਹੂਦੀਆਂ  ਦੀ  ਵਿਸ਼ੁੱਧਤਮ ਰਹਿੰਦ-ਖੂਹੰਦ ਨੂੰ ਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ,  ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤ ਆ ਕੇ ਉਸੇ  ਸਾਲ ਸ਼ਰਨ ਲਈ ਸੀ , ਜਿਸ ਸਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਵਿਤਰ ਮੰਦਰ ਰੋਮਨ ਜਾਤੀ  ਦੇ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਨੇ ਧੂੜ  ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ  ਦਿੱਤਾ  ਸੀ  ।  ਅਜਿਹੇ ਧਰਮ ਦਾ ਅਨੁਆਈ  ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਗਰਵ ਮਹਿਸੂਸ  ਕਰਦਾ ਹਾਂ ,  ਜਿਸਨੇ ਮਹਾਨ ਜਰਾਧੁਸ਼ਟਰ ਜਾਤੀ  ਦੇ ਰਹਿੰਦ-ਖੂਹੰਦ ਅੰਸ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਰਨ ਦਿੱਤੀ ਹੋਰ ਜਿਸਦਾ ਪਾਲਣ ਉਹ ਅੱਜ ਤੱਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ।  ਭਰਾਵੋ ,  ਮੈਂ ਤੁਸਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਤੋਤ੍ਰ ਦੀਆਂ  ਕੁੱਝ ਸਤਰਾਂ ਸੁਣਾਉਂਦਾ  ਹਾਂ ,  ਜਿਸਦਾ ਪਾਠ  ਮੈਂ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਕਰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਜਿਸਦਾ ਪਾਠ  ਨਿੱਤ ਲੱਖਾਂ ਮਨੁੱਖ  ਕਰਦੇ ਹਨ  :

ਰੁਚਿਨਾਂ ਵੈਚਿਤਰਿਆਦ੍ਰਜੁਕੁਟਿਲਨਾਨਾਪਥਜੁਸ਼ਾੰ  ।  ਨ੍ਰਣਾਮੇਕੋ ਗੰਮਿਅਸਤਵਮਸਿ ਪਇਸਾਮਰਣਵ ਇਵ  ।  ।

ਅਰਥ:  ਜਿਵੇਂ ਵੱਖ ਵੱਖ  ਨਦੀਆਂ ਭਿੰਨ ਭਿੰਨ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ,  ਉਸੀ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੇ ਪ੍ਰਭੋ !  ਭਿੰਨ ਭਿੰਨ ਰੁਚੀਆਂ  ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖ ਵੱਖ  ਟੇਢੇ- ਮੇਢੇ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਰਸਤਿਆਂ  ਤੋਂ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਕੇ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ।

ਇਹ ਸਭਾ , ਜੋ ਅੱਜ ਤੱਕ ਆਜੋਜਿਤ ਸੱਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਪਵਿਤਰ ਸੰਮੇਲਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ ,  ਸੁਤੇ ਸਿਧ  ਹੀ ਗੀਤਾ ਦੇ ਇਸ ਅਨੋਖੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਪਾਦਨ ਅਤੇ ਜਗਤ  ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਉਸਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਹੈ  :

ਯੇ  ਯਥਾ ਮਾਂ ਪ੍ਰਪਦਿਅੰਤੇ ਤਾਂਸਤਥੈਵ ਭਜਾੰਮਿਅਹੰ  ।  ਮਮ ਵਰਤਮਾਨੁਵਰਤੰਤੇ ਮਨੁਸ਼ਿਆ: ਪਾਰਥ ਸਰਵਸ਼:  ।  ।
ਅਰਥ: ਜੋ ਕੋਈ ਮੇਰੀ ਵੱਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ  – ਚਾਹੇ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਨਾਲ ਵੀ  ਸਹੀ  – ਮੈਂ ਉਹਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹਾਂ । ਲੋਕ ਭਿੰਨ ਭਿੰਨ  ਰਸਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਜਤਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਅਖੀਰ  ਮੇਰੀ ਹੀ ਵੱਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ  ।

ਸਾੰਪ੍ਰਦਾਇਕਤਾ ,  ਹਠਧਰਮਿਕਤਾ  ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਲੀ ਸੜੀ  ਔਲਾਦ ਧਾਰਮਿਕ ਜਨੂੰਨ  ਇਸ ਸੁੰਦਰ ਧਰਤੀ ਤੇ  ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ  ਤੱਕ ਰਾਜ ਕਰ ਚੁੱਕੇ  ਹਨ । ਉਹ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਹਿੰਸਾ ਨਾਲ ਭਰਦੇ  ਰਹੇ ਹਨ ,  ਉਹਨੂੰ ਬਾਰੰਬਾਰ ਮਨੁੱਖਤਾ  ਦੇ ਰਕਤ ਨਾਲ ਨਵਾਉਂਦੇ  ਰਹੇ  ਹਨ ,  ਸਭਿਅਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਦੀ ਖਾਈ  ਵਿੱਚ ਪਾਉਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ।  ਜੇਕਰ ਇਹ ਜ਼ਾਲਮ ਦਾਨਵੀ ਨਾ ਹੁੰਦੇ ,  ਤਾਂ ਮਨੁੱਖ ਸਮਾਜ ਅੱਜ ਦੀ ਦਸ਼ਾ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਜਿਆਦਾ ਉੱਨਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ । ਪਰ ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵੇਲਾ ਵਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ , ਅਤੇ ਮੈਂ ਆੰਤਰਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਆਸ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਅੱਜ ਸਵੇਰੇ ਇਸ ਸਭੇ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਜੋ ਘੰਟੇ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ,  ਉਹ ਕੁਲ ਧਾਰਮਿਕ ਜਨੂੰਨ  ਦੀ  , ਤਲਵਾਰ ਜਾਂ ਲੇਖਣੀ  ਦੇ ਦੁਆਰਾ  ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਜੁਲਮਾਂ  ਦੀ  ,  ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੀ ਲਕਸ਼  ਦੇ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੇ  ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਆਪਸੀ ਕੁੜੱਤਣ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ  ਸਿੱਧ ਹੋਣ ।


Advertisements
This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s